İstanbul’da “video prodüksiyon ajansı” diye arattığınızda onlarca seçenek çıkar; web siteleri birbirine benzer, hepsinin showreel’i etkileyicidir. Asıl fark ilk görüşmede sorduğunuz sorularla ortaya çıkar. Aşağıdaki 10 soru, bir prodüksiyon şirketinin işinize uygun olup olmadığını teklif gelmeden önce anlamanızı sağlar. Her sorunun yanına, cevapta neye dikkat etmeniz gerektiğini de ekledik.

1. “Bizim sektörümüze benzer hangi işleri yaptınız?”

Showreel’de en iyi kareler toplanır; sizin ihtiyacınız ise kendi işinize benzeyen bir örnektir. Gıda markasıysanız yemek çekimi, e-ticaret satıcısıysanız ürün videosu, kurumsal bir şirketseniz röportaj ve tanıtım filmi örneği isteyin. Tam işi, baştan sona, kesilmemiş hâliyle izleyin. Ajansın portföy sayfasında işin markası, süresi ve mecrası yazıyorsa bu iyi bir işarettir; projeler sayfamızda bu bilgileri her iş için ayrı ayrı veriyoruz.

Dikkat edin: Portföydeki işin ajans tarafından mı çekildiği, yoksa yalnızca kurgusunun mu yapıldığı sorulmalıdır. İkisi de meşru hizmettir ama farklı kabiliyetlerdir.

2. “Çekimde hangi kamera, lens ve ışık kullanılacak; bunlar sizin mi, kiralık mı?”

Ekipman listesi tek başına kaliteyi garanti etmez, ancak teklifin neyi kapsadığını anlamanızı sağlar. Kiralık ekipman her çekim günü için ayrı bir kalemdir ve erteleme durumunda masraf doğurabilir. Ajansın kendi ekipmanı ya da stüdyosunda hazır bulunan bir set varsa takvim değişikliklerinde daha esnek davranabilir. Lokasyon Mutfak’ta Sony FX9 ve FX3 kameralar, Sony G Master lensler, RED PL lens seti, Ronin RS 2 gimbal ile Godox ve Aputure ışıklar stüdyoda mevcut; hangi işte hangisinin kullanılacağı projeye göre belirlenir.

3. “Sette kimler olacak?”

Yönetmen, görüntü yönetmeni, ışık, ses, food stylist, makyaj: bu rollerin kaçı ajansın kadrosunda, kaçı projeye göre dışarıdan geliyor? Küçük bir sosyal medya çekimi üç kişiyle yapılabilir; TV reklamında on kişilik set normaldir. Önemli olan, sizinle görüşen kişinin çekim gününde de orada olup olmayacağıdır. Satış görüşmesini yapan ile seti yöneten farklıysa brief’in yolda kaybolma ihtimali artar.

Ekibin geçmişini de sorun. Lokasyon Film 2020’de kuruldu, ancak ekibimiz 2005’ten bu yana sinema, dizi, belgesel ve reklam setlerinde çalışıyor; bu deneyim set disiplinine ve zaman yönetimine doğrudan yansır.

4. “Süreç nasıl işliyor, hangi aşamada bizden ne bekliyorsunuz?”

İyi bir ajans size yalnızca ne yapacağını değil, sizden ne isteyeceğini de söyler: brief, ürün temini, senaryo onayı, sette karar verecek kişi. Süreci aşama aşama anlatamayan bir ajans, çekim gününde sürprizle karşılaşmanıza neden olabilir. Aşamaların neler olduğunu reklam filmi çekimi süreci yazımızda ayrıntılı bulabilirsiniz; teklifteki süreç o akışla örtüşüyorsa rahat edebilirsiniz.

5. “Kaç revizyon turu var, tur neyi kapsıyor?”

“Sınırsız revizyon” cazip görünür ama genellikle ya teklifte başka bir kalemle dengelenir ya da süreci uzatır. Netleştirilmesi gereken üç şey vardır: tur sayısı, bir turun tanımı (toplu notlar mı, tek tek gelen istekler mi) ve kapsam dışı değişiklikler (senaryo değişikliği, yeniden çekim, ek grafik). Bunlar yazılı olduğunda iki taraf da rahat çalışır.

6. “Hangi formatlarda teslim ediyorsunuz?”

Tek bir yatay video artık yeterli değildir. Teslim listesinde şunların olup olmadığını sorun: 16:9 ana film, 9:16 dikey sürüm, 1:1 kare sürüm, altyazılı ve altyazısız seçenekler, sessiz döngü, kapak karesi ve kısa kesitler. Kaynak dosyaların ve proje arşivinin size verilip verilmeyeceği de bu sorunun parçasıdır; kampanya uzadığında yeni sürüm üretmek için gerekir. Sürümlerin hangilerinin teklife girdiğini, hangilerinin ek ücretli olduğunu baştan sorun.

7. “Filmin kullanım hakları nasıl düzenleniyor?”

Bu konu genellikle en geç konuşulan, en çok sorun çıkaran başlıktır. Teklifte şunların yazılı olmasını isteyin: filmi hangi mecralarda, ne kadar süreyle ve hangi bölgede kullanabileceğiniz; müzik lisansının hangi mecraları kapsadığı; oyuncuların kullanım süresi; ajansın işi kendi portföyünde gösterip gösteremeyeceği. Bunlar ajanstan ajansa değişen konulardır; doğru cevap, sözleşmede açıkça yazılı olandır. Belirsiz kalan bir madde, filmin yayın süresi uzadığında ek maliyet olarak geri döner.

8. “Fiyat neye göre oluşuyor?”

Toplam rakamdan çok, rakamın nasıl oluştuğu önemlidir. Çekim günü sayısı, ekip, ekipman, mekân, oyuncu, müzik, kurgu ve teslim formatları ayrı ayrı görünüyorsa teklifi başka tekliflerle karşılaştırabilirsiniz. Tek satırlık bir teklif karşılaştırma yapmanızı engeller. Maliyeti oluşturan kalemleri gıda reklam filmi maliyeti yazımızda açıkladık; aynı mantık diğer video türleri için de geçerlidir.

9. “Çekim nerede yapılacak?”

Mekân, bütçeyi ve takvimi doğrudan etkiler. Ajansın kendi stüdyosu varsa ışık kurulumu, hava koşulları ve izin süreçleri konusunda daha az belirsizlik yaşarsınız. Gıda ve ürün çekimleri için bir mutfak stüdyosu, dekorun hazır olması anlamına gelir. Mekânı görmek isteyin; Lokasyon Mutfak’ı çekim öncesi ziyaret etmek isteyen her markayı ağırlıyoruz.

10. “Konuşabileceğimiz bir müşteriniz var mı?”

Referans istemek ayıp değildir. İyi bir ajans, birlikte çalıştığı markalardan birinin iletişim bilgisini sizinle paylaşmakta tereddüt etmez. Soracağınız sorular basit: takvime uyuldu mu, sette iletişim nasıldı, teslim sonrası destek alındı mı? Ajansın verdiği ismin yanı sıra portföydeki markalardan birine kendiniz de ulaşabilirsiniz; önceden hazırlanmamış bir referans daha açık konuşur.

Görüşmeye giderken yanınızda olsun

Hedefiniz ve mecralarınız (TV, YouTube, Instagram, e-ticaret sayfası)
Varsa beğendiğiniz referans videolar
Takvim ve bütçe aralığı
Karar verecek kişinin kim olduğu

Bu dört bilgi hazırsa ajans size somut konuşabilir; hazır değilse görüşme genel kalır ve teklif de genel gelir.

Son söz

Doğru ajans, en ucuz ya da en büyük olan değil, sorularınıza net cevap verebilen ve süreci sizinle paylaşan ajanstır. Bu listeyi görüşmeye götürün; cevaplar sizi tatmin ediyorsa gerisi takvim meselesidir. Aynı soruları bize de sorabilirsiniz, iletişim sayfasından yazmanız yeterli.

Video Prodüksiyon Ajansı Seçerken Sorulacak 10 Soru: Portföyden Telife